بررسی ساختار تفضیل در استنباط نظام اخلاقی از گزاره های دینی
37 بازدید
محل نشر: فصلنامه پژوهش‌های قرآنی، شماره 69، بهار 1391
نقش: نویسنده
سال نشر: 1392/00/00
وضعیت چاپ : چاپ شده
نحوه تهیه : فردی
زبان : فارسی
اگر در میان منابع دینی به دنبال کشف نظام ارزش‌های اخلاقی بوده و بخواهیم مراتب خوب و بد را به دست آوریم؛ یعنی خوب را از خوب‌تر و بد را از بدتر تمیز دهیم، لاجرم به سراغ مفاهیمی از قبیل افعل تفضیل خواهیم رفت. در نگاه نخست انتظار داریم که این مفهوم تنها دارای یک مصداق باشد. اما بر خلاف انتظار اولیه در آیات و روایات مصادیق مختلف و متنوعی برای آن بیان شده است! مفسران در تفسیر این آیات و جمع میان ادله چند پیشنهاد ارائه کرده‌اند. نسخ دلیل متقدم، نفی تکثر موضوع، اثبات تکثر موضوع بدون ادعای تساوی ، اثبات تکثر موضوع و ادعای تساوی آنها، محدود گرفتن دایره تفاضل (نفی تفضیل مطلق و نسبیت تفضیل)، نفی مطلق تفضیل و حمل بر مبالغه. در این نوشتار به بررسی این احتمالات پرداخته و با استقرای موارد استعمال این صیغه به این نتیجه می رسیم که اصاله العموم یا اصاله الاطلاق در صیغه تفضیل جاری نمی شود. بلکه در باره این صیغه اصاله التقیید حاکم است؛ مگر دلیلی بر نفی آن داشته باشیم
آدرس اینترنتی